Novas

Fantova: “Tanto a socialdemocracia como os dispositivos de benestar que contribuíu a crear son, paradoxalmente, vítimas dos seus enormes éxitos”

Fantova: “Tanto a socialdemocracia como os dispositivos de benestar que contribuíu a crear son, paradoxalmente, vítimas dos seus enormes éxitos”

Fernando Fantova (Bilbao 1961) traballa desde finais dos setenta en procesos de intervención social con persoas con discapacidade, desenvolvemento comunitario, movementos asociativos e promoción de políticas sociais. Está habilitado como educador social, é licenciado en filosofía e ciencias da educación (psicoloxía), máster en xestión e desenvolvemento de recursos humanos e doutor en ciencias políticas e socioloxía (socioloxía). Desde o COTSG conversamos con el:

Lánzoche unha pregunta do teu propio blogue: Teñen futuro os servizos sociais?

Entendo que os servizos sociais teñen futuro na medida en que as persoas implicadas neles sexamos capaces de facer a tempo a ciaboga ou xiro estratéxico que desenvolva a súa capacidade técnica e tecnolóxica para ofrecernos ao conxunto da poboación coidados e outros apoios profesionais de alto valor engadido relacional para potenciar e complementar a nosa autonomía funcional e capacidade de autoorganización da vida diaria no seo de redes familiares e comunitarias.
Pola contra, sempre que manteñamos o actual posicionamento, baseado en gran medida na tramitación de prestacións sobre a base da comprobación de carencia de medios e na oferta de aloxamentos colectivos, considero que é fácil que, se non está a pasar xa, caiamos por unha pendente de perda de sentido, valor e utilidade que conducirá a un enquistamiento, fragmentación, redución ou desaparición.

Que opinas da libre profesión no Traballo Social?

Entendo que o traballo social pode ser unha disciplina e profesión que achegue moito valor a moitas persoas e o crecemento do número e prestixio das persoas que exerzan libremente a profesión será un dos mellores indicadores do seu desenvolvemento como área de coñecemento e axuda profesional baseada na investigación científica e innovación tecnolóxica. Fantova 2015

Que cambios debe afrontar o Estado en servizos sociais?

O Estado, ao meu xuízo, debe liderar o investimento social e o desenvolvemento estratéxico que permita ás profesionais e organizacións dedicadas aos servizos sociais realizar a transición tecnolóxica e organizativa que lles permita universalizarse como servizos profesionais apreciados pola cidadanía como garantes do dereito para contar cos apoios que nos permitan a todas as persoas manter, recuperar ou mellorar a nosa interacción (entendida como autonomía funcional e integración relacional).
Debe entender, ademais, que dita operación ten sentido e posibilidade no seo dun proceso de reinvención do sistema de benestar no que as outras ramas sectoriais da política social (como educación, sanidade, vivenda, emprego ou garantía de ingresos) asuman que o seu carácter especializado e universal obrígalles a facerse cargo, no que lles corresponda, da complexidade social, dado que non haberá unha rama residual para as persoas excluídas da súa protección.

Cres que a socialdemocracia fracasou fronte ao neoliberalismo (falando en termos sociais)?

O gran triunfo da socialdemocracia (xunto a outras tradicións políticas) foi que unha boa parte do seu programa de reforma social foi asumido como parte do consenso suprapartidista nun bo número de países. Con todo, tanto a socialdemocracia como os dispositivos de benestar que contribuíu a crear son, paradoxalmente, vítimas dos seus enormes éxitos en termos de coñecemento, lonxevidade, diversidade ou mobilidade; nun contexto no que, efectivamente, as correntes neoliberais metéronlle un bo número de goles. Sexa como for, entendo que a socialdemocracia conserva algúns activos que pode utilizar estratexicamente, aliándose con outras correntes sociais e políticas para alumar novos horizontes, ilusións e proxectos emancipatorios.

Estás a favor da Renda Básica Universal?

Estimo que non hai xustificación ética, política ou económica para garantir incondicionalmente o dereito á atención sanitaria ou á educación obrigatoria e non facelo cuns ingresos mínimos para a subsistencia material. Entendo, por iso, o avance cara á universalización da garantía de ingresos como parte dun programa de universalización e innovación do conxunto de ramas da política social.

As e os traballadores de servizos sociais están a converterse cada vez máis en burócratas?

Se entendemos a burocratización como incremento relativo do traballo de tramitación administrativa en oficina, diría que hai procesos e tendencias contraditorias. Nalgúns lugares percíbese unha perda de actividades de valor engadido técnico e un incremento inadecuado de labores burocráticos (e, o que é peor, realizadas por persoal técnico), mentres que, noutros, estanse tomado eficaces medidas de informatización e reorganización de procesos administrativos á vez que se practica unha intelixente xestión do coñecemento, de modo que se potencian as actividades técnicas, personalizadas, relacionales e comunitarias propias dos servizos sociais.

No caso de Galicia, a pirámide poboacional cada vez máis envellecida, obriga a facer unha revisión aos servizos en dependencia. Cal é a túa visión neste campo?

As nosas políticas en relación coa dependencia funcional (en parte relacionada co envellecemento) deben ser revisadas á luz da evidencia e o coñecemento para potenciar a súa dimensión preventiva, comunitaria e intersectorial. O reto da prevención e abordaxe das situacións de dependencia funcional afecta, fundamentalmente, ás políticas de vivenda, sanidade e servizos sociais e obrígalles a repensar as condicións de posibilidade e sustentabilidade para unhas vidas máis autónomas e interdependientes na contorna domiciliaria e en redes comunitarias.

Non hai moito Belén Navarro escribía no seu blogue traballo social e tal sobre o que ela considera o carné de pobre, é dicir, o cartón coa que o Goberno quere controlar as prestacións sociais dos cidadáns. Que opinas ti desta medida?

Posiblemente o problema está máis nas prestacións, os sistemas e os dereitos (ou a súa ausencia ou limitación) que no cartón ou carné en si mesmo. Hai que avanzar na universalización dos diferentes sistemas do Estado de benestar (como sanidade, servizos sociais, emprego ou garantía de ingresos) e hai que avanzar, tamén, nas tecnoloxías e instrumentos que faciliten a identificación da persoa titular dos dereitos e a xestión e interoperabilidade da información que xeran e necesitan os sistemas, sempre con estándares éticos e para o empoderamento cidadán.

En memoria de quen loitou pola Xustiza Social en momentos de escuridade #AlexandreBóveda https://t.co/DF3AXjV7Hx
#FormaciónCOTSG Falamos de Intervención Sistémica Breve. Non perdas a entrevista se estás interesad@!… https://t.co/msc9TWnyuJ
Sumámonos á campaña de @fegadacegalicia polo #DíaMundialDoCerebro, dedicado este ano ao ictus https://t.co/wBzzvhfNT4
A @presidentaCOTS fala da necesidade dun protocolo para fogares de persoas maiores soas, un fenómeno a abordar https://t.co/JitUYWYr4Z
.@presidentaCOTS "pensamos que é preciso un protocolo de actuación que contemple os casos de soidade, q axudaría a previr" cc/ @RadioGalega
.@presidentaCOTS "unha persoa ten o dereito a decidir se quere a axuda dos Servizos Sociais ou non" cc/ @RadioGalega
.@presidentaCOTS "non se trata de controlar a ninguén, trátase de ter constancia, periodicamente, de que unha persoa está ben"
.@presidentaCOTS "Os fogares cunha persoa maior de máis de 65 anos que vive soa non deixan de medrar" cc/ @RadioGalega
.@presidentaCOTS é necesario identificar a casuística das persoas que viven soas para elaborar un protocolo cc/ @RadioGalega
.@presidentaCOTS "o 1º é ter un proxecto onde se identifique o censo de persoas maiores dependentes que viven soas"
Como sería o mundo se os homes vivisen as situacións cotiás das mulleres? Esta curta é para non perdela… https://t.co/pmmp7IJ87F
O mellor desta vida é facer as cousas #ConQuenChePete #DiversidadeEOrgullo #OrgulloMundial #28xuño https://t.co/9tgZE6B5zY
O mellor nesta vida é facer o que che pete e #ConQuenChePete Bicate... #ConQuenChePete https://t.co/8y9tJgN7Bd
#Sinerxias, #alianzas, #servizosociais. Grazas #Arela por achegarvos a contarnos o Programa Convive. Conmigo https://t.co/bw4lMGP36e